Schengenverklaring voor medicijnen: aanvragen en meenemen
Neem je methylfenidaat, oxycodon, oxazepam of medicinale cannabis mee naar een ander Schengenland? Dan heb je een Schengenverklaring nodig: een formulier dat je arts invult en het CAK goedkeurt, maximaal 30 dagen geldig.

Zo regel je de Schengenverklaring
Je hebt hem nodig voor middelen van lijst I of II van de Opiumwet als je naar een ander Schengenland reist. Eén verklaring dekt maximaal 30 dagen. Waar geldt hij? In alle EU-landen, ook Ierland en Cyprus, plus Noorwegen, IJsland, Zwitserland en Liechtenstein. Dat is de landenlijst van het CAK. Het Verenigd Koninkrijk en Turkije horen er niet bij.
Officiële informatie
Welke verklaring bij welke reis
| Jouw situatie | Welke verklaring | Geldig |
|---|---|---|
| Binnen Schengen, tot 30 dagen | Schengenverklaring | Maximaal 30 dagen vanaf de vertrekdatum op de verklaring |
| Binnen Schengen, 31 tot 89 dagen | Twee of drie Schengenverklaringen achter elkaar, per medicijn | Elk 30 dagen |
| Binnen Europa, 90 dagen of langer | Engelstalige medicijnverklaring | 1 jaar vanaf de handtekening van je arts |
| Buiten Schengen | Meestal de Engelstalige medicijnverklaring | 1 jaar, zolang medicijn en dosering gelijk blijven |
Welke verklaring heb jij nodig?
Drie korte vragen over je medicijn en je reis. Daarna zie je welk papier je moet regelen.
Vraag 1 van 1
Valt je medicijn onder de Opiumwet?
Denk aan sterke pijnstillers, slaap- en kalmeringsmiddelen, ADHD-medicatie en medicinale cannabis.
Deze hulp is een snelle wegwijzer. Het CAK beslist over je verklaring; check bij twijfel de reishulp van het CAK of je apotheek.
Afvinken voor vertrek
Aanvragen in zes stappen
| Stap | Wat je doet |
|---|---|
| 1. Stof opzoeken | Werkzame stof en dosering staan in de bijsluiter, of vraag het je arts of apotheek |
| 2. Hulp van het CAK | Doorloop de Medicijnen mee op reis-hulp, ook de vragen die niet verplicht zijn |
| 3. Printen | Download de vooraf ingevulde verklaring en print hem |
| 4. Arts | Je (huis)arts vult aan, zet zijn BIG-nummer erop, tekent met de hand en stempelt |
| 5. Uploaden | Upload de getekende verklaring bij het CAK, uiterlijk 4 weken voor vertrek |
| 6. Goedgekeurd terug | Het CAK mailt hem met stempel terug, uiterlijk de dag voor vertrek. Print hem |
Voordat je begint
Aanvragen
Controleer voor je uploadt
Mee op reis

Checklist Schengenverklaring
Alle stappen van de aanvraag, de controlepunten voor je uploadt en wat er mee op reis gaat.
Voor reizen binnen Europa met medicijnen die onder de Opiumwet vallen, regel je de Schengenverklaring (officieel: Schengen medicijnverklaring). Je vult hem in via de hulp van het CAK, je huisarts tekent en stempelt, en het CAK zet er een goedkeuringsstempel op. Lever hem minstens 4 weken voor vertrek in.
Wij zijn geen instantie en bieden het formulier niet aan. Alles wat je officieel nodig hebt, staat bij het CAK: hetcak.nl/medicijnen-mee-op-reis. Wat volgt is de uitleg die je daar niet in één keer bij elkaar vindt.
Zo vraag je de Schengenverklaring aan
Bijna alles gaat digitaal. Alleen de handtekening van je arts moet op papier, met de hand gezet.
- Zoek de werkzame stof en dosering op. Staat in de bijsluiter, of vraag het je arts of apotheek.
- Doorloop de Medicijnen mee op reis-hulp van het CAK. Vul ook de vragen in die niet verplicht zijn. Aan het eind krijg je advies en een vooraf ingevulde verklaring.
- Download en print de verklaring. Op de officiële pagina Schengen medicijnverklaring downloaden staat het hele stappenplan.
- Laat je (huis)arts tekenen. De arts vult aan wat jij niet wist, zet zijn BIG-nummer erop, tekent met de hand en stempelt. Een digitale handtekening telt niet.
- Upload de getekende verklaring bij het CAK, uiterlijk 4 weken voor vertrek, via de pagina voor ingevulde en ondertekende verklaringen.
- Print de goedgekeurde versie. Het CAK mailt hem terug met een goedkeuringsstempel, uiterlijk de dag voor je vertrek. Die print gaat mee op reis.
Liever helemaal op papier? Het CAK heeft ook een leeg pdf-formulier dat je met pen invult. De afhandeling daarvan duurt volgens het CAK aanzienlijk langer, en je krijgt geen controlevragen die fouten opvangen.
Fouten die vertraging geven
De meeste verklaringen die terugkomen, struikelen over kleine dingen. Een vertrekdatum die niet klopt, waardoor de 30 dagen te vroeg aflopen. Een arts die digitaal tekent of zijn BIG-nummer vergeet. Een werkzame stof die anders is ingevuld dan op het etiket staat. Of de aanvraag gaat pas een week voor vertrek de deur uit.
Leg de bijsluiter erbij als je de hulp invult, en neem het geprinte formulier mee naar de huisarts. Dan kan die meteen aanvullen wat ontbreekt.
Termijn en kosten
Houd vier weken aan, ook al is het CAK vaak sneller. In een eigen reisverhaal noemt het CAK twee weken doorlooptijd voor de meeste verklaringen, maar in een drukke zomer kan het tot de dag voor vertrek duren. Een herinnering in je agenda een maand voor de reis scheelt stress.
Over kosten zegt het CAK op zijn pagina's over de verklaring niets. Je huisarts kan wel een tarief rekenen voor het invullen. Vraag dat even na als je de afspraak maakt.
In welke landen de Schengenverklaring geldt
Het CAK noemt België, Bulgarije, Cyprus, Denemarken, Duitsland, Estland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, IJsland, Italië, Kroatië, Letland, Liechtenstein, Litouwen, Luxemburg, Malta, Noorwegen, Oostenrijk, Polen, Portugal, Roemenië, Slovenië, Slowakije, Spanje, Tsjechië, Zweden en Zwitserland als landen waar de verklaring voor geldt.
Het Verenigd Koninkrijk staat er niet tussen. Voor Londen, Turkije, de Verenigde Staten of Thailand heb je dus iets anders nodig.
Buiten Schengen: de Engelstalige verklaring
Ga je verder weg, of blijf je 90 dagen of langer binnen Europa? Dan vraagt het CAK een Engelstalige medicijnverklaring. Die is een jaar geldig vanaf de datum dat je arts tekent, zolang je medicijn en dosering gelijk blijven. Sommige landen willen daarbovenop een stempel van hun ambassade. Hoe dat werkt en wat het verschil is, lees je op onze pagina over de Engelstalige medicijnverklaring.
| Situatie | Welke verklaring | Geldigheid |
|---|---|---|
| Reis binnen de Schengenlanden, tot 30 dagen | Schengen medicijnverklaring | Maximaal 30 dagen vanaf de vertrekdatum op de verklaring |
| Reis binnen Schengen van 31 tot 89 dagen | Twee of drie opeenvolgende Schengenverklaringen | Elk 30 dagen |
| Reis binnen Europa van 90 dagen of langer | Engelstalige medicijnverklaring | 1 jaar vanaf ondertekening door de arts |
| Reis buiten Schengen | Meestal de Engelstalige medicijnverklaring | 1 jaar, bij gelijke medicatie en dosering |
Een verklaring voor middelen onder de Opiumwet
De Schengenverklaring laat zien dat je een middel op recept gebruikt en het dus legaal bij je hebt. Zonder dat papier kan een douanier in een ander land er een verboden middel in zien. Het CAK beoordeelt de verklaring en legaliseert hem, zodat hij ook buiten Nederland geldt.
Het gaat alleen om medicijnen die op lijst I of lijst II van de Opiumwet staan. Paracetamol, een bloeddrukpil of je insuline vallen daar niet onder.
Lijst I: onder meer sterke pijnstillers en ADHD-middelen
Het CAK noemt bij lijst I zware pijnstillers en Ritalin. In de wettekst zelf vonden we onder andere deze stoffen.
- Methylfenidaat (Ritalin, Concerta en andere merken)
- Dexamfetamine en amfetamine
- Oxycodon
- Morfine
Lijst II: slaap- en kalmeringsmiddelen, en cannabis
Bij lijst II spreekt het CAK van slaap- en kalmeringsmiddelen. Op de lijst staan bijvoorbeeld oxazepam, diazepam, temazepam, lorazepam en zolpidem. Ook hennep staat erop, en daarmee valt medicinale cannabis er net zo goed onder.
En tramadol? Die stof vonden we niet terug op de lijsten zoals ze nu op wetten.overheid.nl staan (versie van september 2026). Toch even checken met de hulp van het CAK of bij je apotheek, want lijsten worden aangepast en andere landen hanteren hun eigen regels.
Weet je niet wat er in je medicijn zit? De werkzame stof staat in de bijsluiter. De Medicijnen mee op reis-hulp vertelt je daarna of je een verklaring nodig hebt, en welke.
Geldigheid: 30 dagen per verklaring
Een Schengenverklaring is maximaal 30 dagen geldig. De teller begint bij de vertrekdatum die je op het formulier invult, niet bij de dag dat het CAK hem goedkeurt. Reken die datum dus goed na, zeker als je vlucht nog kan verschuiven.
Langer weg? Het CAK staat maximaal drie opeenvolgende verklaringen per medicijn toe. De hulp rekent zelf uit hoeveel je er nodig hebt.
Op reis zonder verklaring
Zonder verklaring heb je bij een controle geen bewijs dat het middel van jou is en op recept. Hoe streng een land optreedt, bepaalt dat land zelf. Een vast boetebedrag vonden we in de officiële Nederlandse bronnen niet. Het CAK vertelt wel het verhaal van een reiziger die bij de douane de toegang tot het land dreigde te verliezen, omdat hij voor zijn pijnstillers niet de juiste papieren had.
Het risico is klein te houden.
Neem je medicijnen mee in de originele verpakking van de apotheek, met het etiket erop. Zo is meteen te zien dat het om een geneesmiddel gaat. Een medicijnpaspoort is handig als je onderweg een arts nodig hebt, maar het vervangt de Schengenverklaring niet. Rijksoverheid zegt het ronduit. Het medicijnpaspoort is geen reisdocument.
Gekoelde medicatie: een tweede klus
Insuline en GLP-1-middelen vallen niet onder de Opiumwet, dus daarvoor heb je geen Schengenverklaring nodig. Gebruik je ze naast bijvoorbeeld ADHD-medicatie of een slaapmiddel? De verklaring regel je alleen voor dat laatste middel. Bij insuline en GLP-1 draait het vooral om temperatuur. De pennen moeten koel blijven, op het vliegveld, in de auto en in een warm vakantiehuis. Alles over het meenemen en bewaren onderweg staat op medicijnen mee op reis.
Daar hebben wij wel iets voor. Onze medicijnkoelers koelen actief naar 2 tot 8 °C, met een display waarop je de temperatuur afleest en een alarm als die afwijkt. Ze zijn goedgekeurd voor in het vliegtuig in de handbagage en kosten vanaf € 149,95. Het zijn geen medische hulpmiddelen. Twijfel je tussen de Mini, de One en de One XL? De keuzehulp zet het in een paar vragen op een rij.
Veelgestelde vragen
Wat is een Schengenverklaring voor medicijnen?
Een officiële verklaring waarmee je laat zien dat je een middel onder de Opiumwet op recept gebruikt. Je arts vult hem in en ondertekent, het CAK keurt hem goed. Je hebt hem nodig als je met zo'n middel naar een ander Schengenland reist.
Heb ik een Schengenverklaring nodig voor methylfenidaat?
Ja. Methylfenidaat (onder meer Ritalin en Concerta) staat op lijst I van de Opiumwet. Voor een reis naar een ander Schengenland heb je dus een Schengenverklaring nodig, en buiten Schengen meestal de Engelstalige verklaring.
Moet ik een Schengenverklaring aanvragen voor oxazepam?
Ja. Oxazepam staat op lijst II van de Opiumwet, net als diazepam, temazepam, lorazepam en zolpidem. Voor een reis ermee binnen Schengen heb je de verklaring dus nodig.
Valt tramadol onder de Schengenverklaring?
Op de lijsten van de Opiumwet zoals ze in oktober 2026 op wetten.overheid.nl staan, vonden we tramadol niet. Controleer het voor vertrek toch met de Medicijnen mee op reis-hulp van het CAK of bij je apotheek, ook omdat andere landen eigen regels hebben.
Kan ik de Schengenverklaring digitaal invullen en downloaden?
Grotendeels wel. Via de Medicijnen mee op reis-hulp van het CAK vul je hem online in en download je een vooraf ingevulde versie. Je arts tekent die met de hand, daarna upload je hem bij het CAK. De goedgekeurde verklaring komt per mail terug en die print je uit.
Hoe lang is een Schengenverklaring geldig?
Maximaal 30 dagen, gerekend vanaf de vertrekdatum op de verklaring. Voor een langere reis mag je tot drie opeenvolgende verklaringen meenemen. Vanaf 90 dagen heb je de Engelstalige medicijnverklaring nodig.
Wat kost een Schengenverklaring?
Het CAK noemt op zijn pagina's over de Schengenverklaring geen kosten. Je huisarts kan wel iets rekenen voor het invullen, dus vraag dat na bij het maken van de afspraak.
Geldt de Schengenverklaring ook voor reizen naar het Verenigd Koninkrijk?
Nee. Het Verenigd Koninkrijk staat niet op de Schengenlijst van het CAK. Voor landen buiten die lijst heb je meestal een Engelstalige medicijnverklaring nodig.
Gekoelde medicatie mee op reis?
Onze medicijnkoelers houden 2 tot 8 °C aan en mogen mee in de handbagage.





